Pracoholizm, pasja pracy czy wypalenie zawodowe?

23 września, 2019
focused-businessman.jpg

Pracoholizm czy pasja pracy czy wypalenie zawodowe? Definicja pracoholizmu ewaluowała od 1971r. Warto wspomnieć też o pojawieniu się różnicowania pasji pracy i pracoholizmu.

Poniższa tabela pokaże zasadnicze różnice pomiędzy pasją pracy, a pracoholizmem

CechaPasja pracyPracoholizm
Liczba godzin pracyDużaDuża
Satysfakcja z pracyDużaBrak
Wewnętrzny przymus pracy

( sam chcę pracować)

DużyBrak
Zewnętrzny przymus pracy

(ktoś każe mi pracować)

BrakDuży
Pozytywny stan umysłuTakZwykle nie
Brak równowagi miedzy pracą a życiem prywatnymTakTak
Wigor, energia, wytrzymałość wobec przeciwnościTakBrak
Zapał do pracyTakNie
Obciążenie pracąTakTak
Przeciążenie pracąNieTak
Wysoki poziom zajętości pracąTakTak
Poczucie sensu pracyWysokieNiskie
Postrzeganie siebie jako zdolnych do radzenia sobie z wyzwaniami w pracyWysokieNiskie
Uczucie bezustannego zapracowaniaNieTak
Uczucie naprzemiennych faz przymusu pracowania i unikania pracyNieTak
Uczucie stałej potrzeby zmiany aktywności w związku z deficytem koncentracji uwagiNieTak
Nadmierne skupianie się na detalach w pracyNieTak
Nadkompensowanie pracą niskiego poczucia własnej wartościNieTak
Uporczywe dążenie do unikania /redukcji negatywnych emocji poprzez nadmiar pracyNieTak
Brak umiejętności wyłączania się z pracy – strefa myśli, wyobrażeń, aktywności rekreacyjnychNieTak

Z tabeli możemy łatwo wywnioskować , że pasja pracy jest zdrowa , a pracoholizm może prowadzić do choroby.

Warto, jeszcze zauważyć, ze syndrom pracoholizmu często bywa mylony z zespołem wypalenia zawodowego, chociaż pewne objawy wypalenia zawodowego i pracoholizmu są podobne, każde ze zjawisk jednak ma wyraźnie odmienne właściwości.

Przeciążenie pracą w przypadku pracoholizmu związane jest z przymusem pracowania i z zastępczą regulacją emocji, natomiast wypalenie zawodowe jest związane z utratą przez człowieka poczucia znaczenia pracy. Wypalenie zawodowe odnosi się tylko do działalności zawodowej polegającej często na pracy z ludźmi, natomiast pracoholizm może dotyczyć każdego zajęcia ukierunkowanego na cel, które traktowane jest przez osobę jako praca (por. Wojdyło, 2003).

Zarówno u wypalonych zawodowo jak i uzależnionych obserwuje się symptomy wyczerpania psychofizycznego : przy czym osoby wypalone przeżywają wyczerpanie emocjonalne powiązane z obniżeniem zaangażowania w pracę (Chirkowska-Smolak, 2012; Sęk, 2000), natomiast u osób uzależnionych wyczerpanie psychofizyczne występuje ze stałym wzrastającym zaangażowaniem w pracę (Wojdyło, 2003)

Z powyższego wynika, że zarówno sposób wykonywania pracy jak i podejście do pracy, niezależnie czy mówimy o pracoholizmie czy wypaleniu zawodowym, jest niekorzystne dla pracowników , gdyż może być generatorem chorób psychosomatycznych i zaburzeń psychicznych.

Warto zadać sobie pytanie – czy można temu przeciwdziałać, jeśli tak, to jak?

Nauczenie się  – podnoszenia własnej samooceny, dostrzegania i budowania własnej wartości, nauczenie się zarządzania stresem i prawidłowej kontroli negatywnych emocji – będzie owocowało – podejściem do pracy z pasją , a nie z przymusem.

Elżbieta Bonder
Lekarz chorób wewnętrznych, specjalista leczenia chorób psychosomatycznych, autorka programu Stop Stres, który jest aktywną profilaktyką chorób psychosomatycznych i zaburzeń psychicznych

medica-logo-white

Gedeon Medica to 3 poradnie psychologiczno-psychiatryczne w Wilanowie, Piasecznie i Konstancinie-Jeziorna. Posiadamy bogatą ofertę terapii psychologicznych oraz zespół wysoko wyspecjalizowanych lekarzy, którzy prowadzą także całodobowe Centrum Terapii w Zalesiu Dolnym.

Wszelkie prawa zastrzeżone (c) 2016-2020 Gedeon Medica

Polityka prywatności | Regulamin konsultacji online